facebook twitter instagram issuu linkedin research gate youtube ustv

„Ochrona dziedzictwa geologicznego Ziemi” - wykład doc. dr. Krzysztofa Jakubowskiego

Centrum Studiów nad Człowiekiem i Środowiskiem Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach zaprasza na wykład „Ochrona dziedzictwa geologicznego Ziemi”, organizowany w ramach XVIII cyklu wykładów: „Wybrane problemy ekologii i ochrony środowiska”. Wykład wygłosi doc. dr Krzysztof Jakubowski z Muzeum Ziemi PAN w Warszawie. Spotkanie odbędzie się w czwartek 19 listopada o godz. 16.00 w auli Wydziału Biologii i Ochrony Środowiska w Katowicach przy ul. Bankowej 9.

Wykłady z serii FORUM NATURA’16 są dofinansowane ze środków Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach

Harmonogram cyklicznych wykładów CSCS

 

O wykładzie:

Wśród wapiennych skał przepięknie prezentuje się odcisk amonita. Kawałeczek obok belemnit, a raczej jego rostrum, czyli fragment szkieletu. Tu i ówdzie odcisnęły się w skałach fragmenty muszli małży z jury czy triasu. Gdzieniegdzie fragmenty jeżowców, gąbek czy ramienionogów, odsłaniają zamierzchłą przeszłość skał budujących zewnętrzną powłokę naszego Globu. Z takich skamieniałości słynie nasza najbliższa Jura Krakowsko-Częstochowska. Tam też znajdziemy podziemne rzeki, których koryta dziś wznoszą się kilkadziesiąt metrów ponad naszymi głowami. W wąwozach lessowych wokół Kazimierza Dolnego nad Wisłą spotykają się ery mezozoiczna z kenozoiczną. Kamieniołomy Ponidzia odsłaniają kryształy gipsów i wapieni. W przepaściach pod Górą świętej Anny znajdziemy jaspisy, w Sudetach – agaty, ametysty, szafiry, w okolicach Strzelina – szmaragdy, choć pozbawione wartości jubilerskiej.

Choć Polska obfituje w rezerwaty geologiczne, to nie w karatach mierzy się wartość dziedzictwa geologicznego Ziemi. Wgłębiając się, tak w dosłownym, jak i w metaforycznym ujęciu, w skorupę ziemską, odnaleźć można jej dzieje od, rzec by się chciało, Wielkiego Wybuchu. Tam, gdzie skał nie zmogła erozja, gdzie nie wymyły jej fale nachodzących i cofających się mórz, dawniejszych jeszcze niż sięga prehistoria, gdzie nie dotarł lodowiec, mieszając w warstwach i badaniach naukowych, dostrzec można, jak w drzewie genealogicznym, dzieje Ziemi. Znacznie łatwiej wyobrazić sobie bioróżnorodność gatunków organizmów zamieszkujących Ziemię, niż georóżnorodność minerałów, wtrętów, skamieniałości, warstw i skał. Znacznie łatwiej wziąć pod ochronę prawną ginący, endemiczny gatunek grzyba czy owada, niż dostrzec ulotną wartość „kamyka” czy kawałka lawy. A jednak – tak, jak czyta się w ewolucji gatunków, podobnie wyczytać można w przekroju skał, gdzie górotwórcze pęknięcie ujawniło w prezencie geologom gotowy rozdział z księgi życia Ziemi. I nie jest to księga legend, które kazały diabłom odwracać do góry nogami Maczugę Herkulesa. To dzieło nieomal biograficzne, którego cenne karty warte są ochrony bardziej pieczołowitej niż antykwaryczna.

I troskliwszej jeszcze zapewne, niż rezerwaty geologiczne Jury, Sudetów, Ponidzia i wielu innych, w których tablice informacyjne uchylają rąbka wielkiej tajemnicy.

opracowanie dr Agnieszka Babczyńska i CSCS

O wykładowcy:

doc. dr Krzysztof Jakubowski - dyrektor Muzeum Ziemi PAN w Warszawie, przewodniczący Komisji Edukacji Geologicznej przy Komitecie Nauk Geologicznych PAN, członek Rady Upowszechniania Nauki przy Prezydium PAN oraz Komitetu Planeta Ziemia.

Skróty

Biuletyn Informacji Publicznej
Copyright © 2001-2019
Uniwersytet Śląski w Katowicach
Wszelkie prawa zastrzeżone.