facebook twitter instagram issuu linkedin google+ research gate youtube ustv

Mity na temat martwego drewna

Wielu Europejczyków, przebywając w lesie naturalnym, myśli, że „coś jest nie tak”, że las jest chory. Bezpodstawne mity na temat starych drzew i martwego drewna rozwinęły się na przestrzeni wieków.


Mit 1. Tylko “czysty” las jest lasem zdrowym

"Czysty" las nie jest lasem zdrowym. Niewielkie obszary lasów naturalnych, które pozostały w Europie, są znacznie bardziej stabilne, zdrowe i odporne na choroby, szkodniki i zmiany klimatyczne. Lasy naturalne są bardziej różnorodne i zróżnicowane niż lasy gospodarcze.


Mit 2. Stare lasy są problemem

Obecność starych drzew jest często uważana za sygnał, że las jest źle zarządzany. W rezultacie mamy lasy, gdzie obecne są tylko młode drzewa, a ludzie stracili wyobrażenie, jak wygląda las naturalny o zróżnicowanej strukturze wiekowej. Na przykład, w typowym lesie środkowoeuropejskim rzadko można znaleźć drzewa starsze niż 100 lat, podczas gdy wiele gatunków drzew może osiągnąć wiek 300 lat i więcej. Możemy sobie wyobrazić ludzką populację, gdzie każdy, kto przekroczył trzydzieści lat, jest z niej po cichu eliminowany.


Mit 3. Stare drzewa są źródłem chorób

Najgroźniejszym szkodnikiem dla zarządzających lasem jest kornik. Martwe drewno jest często oskarżane o umożliwienie inwazji kornikom w zdrowym lesie. W rzeczywistości badania naukowe dowodzą, że odpowiednia ilość martwego drewna nie jest zagrożeniem dla lasu. Wręcz przeciwnie, wiele badań wskazuje, że martwe drewno jest schronieniem dla dużej liczby parazytoidów i drapieżników, które w mniejszym lub większym stopniu kontrolują populacje szkodników. Chociaż liczba korników wzrasta znacząco w leżących kłodach, badacze nie znaleźli dowodów na zwiększoną śmiertelność drzew, głównie dlatego, że owady te są wysoce wyspecjalizowane do żerowania na martwej tkance.


Mit 4. Tylko młode jest piękne!

Główny problem w zarządzaniu martwym drewnem tkwi w ludzkiej świadomości. Stare i martwe drzewa nie są atrakcyjne w kulturze promującej kult młodości. Dla przykładu, sami leśnicy, przez dziesięciolecia, byli owładnięci obsesją w kwestii regeneracji lasu. Gatunki, takie jak grzyby i chrząszcze nie są znane ze swej urody i charyzmy, i nie są dobrze promowane przez konserwatorów przyrody. Pozostawienie w lesie miejsca dla martwego drewna nie jest tylko kwestią powiedzenia ludziom o kilku technikach zarządzania lasem, ale wiąże się ze zmianą sposobu postrzegania, jak może wyglądać zarządzanie lasem, poznania wiedzy z zakresu ekologii lasu.


Mit 5. Martwe drewno jest przyczyną pożarów

Częstym argumentem przyczyniającym się do usuwania martwego drewna jest chęć zabezpieczenia się przed pożarem. Tymczasem, martwe drewno może być ważnym elementem strategii ochrony przeciwpożarowej w lasach. Martwe drewno, w pewnych etapach rozkładu, świetnie chłonie wodę i zwiększa w znaczącej mierze retencję lasu.


Mit 6. Martwe drewno stwarza zagrożenie dla zdrowia i bezpieczeństwa osób odwiedzających las

Największym zagrożeniem w lasach dla osób je odwiedzających są operacje leśne, związane z wycinką. Martwe drewno jest już dzisiaj z powodzeniem pozostawiane w wielu rezerwatach, obszarach chronionych, a nawet w parkach miejskich (jak na przykład w parkach wokół Wiednia). Może być pozostawiane w pewnej odległości od ścieżek. W Niemczech zmieniono niedawno prawo, zdejmując odpowiedzialność za wypadki z właścicieli lasów. Tym samym, odwiedzający lasy, wędrując poza ścieżkami lub przez starodrzewia, czynią to na własne ryzyko.

 

Opracowano na podstawie: Deadwood – living forests. The importance of a veteran trees and deadwood to biodiversity. WWF Report, Gland, Switzerland.

 

» Powrót

Skróty

Biuletyn Informacji Publicznej
Copyright © 2001-2017
Uniwersytet Śląski w Katowicach
Wszelkie prawa zastrzeżone.